14 May 2026 Current Affairs ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು

1) ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ದ್ರೌಪದಿ ಮುರ್ಮು ಅವರು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ 15 ಮಂದಿ ನರ್ಸ್‌ಗಳಿಗೆ 'ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಫ್ಲಾರೆನ್ಸ್ ನೈಟಿಂಗೇಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 2026' ಅನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿದರು. ಹಾಗಾದರೆ, ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು?

ಉತ್ತರ: 1973

[ವಿವರಣೆ:

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಫ್ಲಾರೆನ್ಸ್ ನೈಟಿಂಗೇಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಶುಶ್ರೂಷಾ (Nursing) ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸೇವೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ನೀಡಲಾಗುವ ದೇಶದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪುರಸ್ಕಾರವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವಾಲಯವು 1973 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಮೇ 12 ರಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುವ 'ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನರ್ಸಸ್ ದಿನ'ದ ಅಂಗವಾಗಿ ಈ ಗೌರವವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. 2026 ರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ, ದೇಶಾದ್ಯಂತದ ಒಟ್ಟು 15 ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಶುಶ್ರೂಷಕರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಭವನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗಿದೆ.]

--------------------------------------------------------------------------------------------

2) ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ದೇಶೀಯ ಹಡಗು ಉದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರ ವ್ಯಾಪಾರ ವಲಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಜಾರಿಗೆ ತಂದ ಹೊಸ ಉಪಕ್ರಮ ಯಾವುದು?

ಉತ್ತರ: ಭಾರತ ಮ್ಯಾರಿಟೈಮ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಪೂಲ್ (Bharat Maritime Insurance Pool - BMIP)

[ವಿವರಣೆ:

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಹಡಗುಗಳು ಯುದ್ಧದಂತಹ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿಮೆಗಾಗಿ ವಿದೇಶಿ ಕಂಪನಿಗಳನ್ನು (ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಲಂಡನ್ ಮೂಲದ ಕಂಪನಿಗಳು) ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಸಮುದ್ರ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ 'ಆತ್ಮನಿರ್ಭರತೆ' (ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ) ಸಾಧಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಈ 'ಭಾರತ ಮ್ಯಾರಿಟೈಮ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಪೂಲ್' (BMIP) ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ.

ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳು:

ರಕ್ಷಣೆ: ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರಯಾನದಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗುವ ಅಪಾಯಗಳಿಂದ ದೇಶೀಯ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ ವಿಮಾ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುವುದು.

ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ: ವಿಮೆಗಾಗಿ ವಿದೇಶಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು.

ಸ್ಥಿರತೆ: ಯುದ್ಧ ಅಥವಾ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ ಭಾರತೀಯ ಹಡಗು ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದ ವಿಮಾ ಸೌಲಭ್ಯ ದೊರೆಯುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು.]

-----------------------------------------------------------------------------------------

3) ಅಸ್ಸಾಂ ರಾಜ್ಯದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸತತ ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸೇತರ ನಾಯಕ ಯಾರು?

ಉತ್ತರ: ಹಿಮಂತ ಬಿಸ್ವಾ ಶರ್ಮಾ  

[ವಿವರಣೆ :

ದಾಖಲೆ: ಹಿಮಂತ ಬಿಸ್ವಾ ಶರ್ಮಾ ಅವರು ಅಸ್ಸಾಂ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸತತವಾಗಿ ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಪಟ್ಟ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸೇತರ ನಾಯಕ ಎಂಬ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ.  

ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ: ಇವರು ಮಂಗಳವಾರ (12-05-2026) ರಂದು ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.  

ಸಮಾರಂಭದ ಸ್ಥಳ: ಗುವಾಹಟಿಯ ಖಾನಾಪಾರದಲ್ಲಿರುವ ಪಶುವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾಲೇಜು ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಅದ್ಧೂರಿ ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಸಮಾರಂಭ ನಡೆಯಿತು.  

ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಬೋಧಿಸಿದವರು: ಅಸ್ಸಾಂನ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಾದ ಲಕ್ಷ್ಮಣ್ ಪ್ರಸಾದ್ ಆಚಾರ್ಯ ಅವರು ಶರ್ಮಾ ಅವರಿಗೆ ಪದವಿ ಮತ್ತು ಗೌಪ್ಯತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಬೋಧಿಸಿದರು.  

ರಾಜಕೀಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ: ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದ ರಾಜಕಾರಣದ 'ಚಾಣಕ್ಯ' ಎಂದೇ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ಇವರು, ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಎನ್‌ಡಿಎ (NDA) ಮೈತ್ರಿಕೂಟದ ಸತತ ಮೂರನೇ ಅವಧಿಯ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ. ]

---------------------------------------------------------------------------------------

4) ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿರುವ 'ಹಂಟಾವೈರಸ್' (Hantavirus) ಎಂದರೇನು? ಇದು ಕೋವಿಡ್-19 ನಂತೆ ಗಾಳಿಯ ಮೂಲಕ ವೇಗವಾಗಿ ಹರಡುವ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ಕಾಯಿಲೆಯೇ? ವಿವರಿಸಿ.

ಉತ್ತರ: ಹಂಟಾವೈರಸ್ ಎನ್ನುವುದು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಇಲಿ ಮತ್ತು ಇತರ ದಂಶಕಗಳ (Rodents) ಮೂಲಕ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಹರಡುವ ಒಂದು ವೈರಾಣು ಗುಂಪು. ಇದು ಕೋವಿಡ್-19 ನಂತೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಗಾಳಿಯ ಮೂಲಕ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹರಡುವ ಕಾಯಿಲೆಯಲ್ಲ.

[ವಿವರಣೆ :

ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ (1000716475.jpg) ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಹಂಟಾವೈರಸ್ ಕುರಿತಾದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:

ಹರಡುವ ವಿಧಾನ: ಇಲಿಗಳ ಲಾಲಾರಸ, ಮೂತ್ರ ಅಥವಾ ಮಲದ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಈ ಸೋಂಕು ತಗುಲುತ್ತದೆ. ಇಲಿಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯವಿರುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಧೂಳು ಎದ್ದಾಗ ಅದನ್ನು ಉಸಿರಾಡುವುದರಿಂದಲೂ ಇದು ಹರಡಬಹುದು.

ರೋಗದ ಲಕ್ಷಣಗಳು: ಸೋಂಕು ತಗುಲಿದ 1 ರಿಂದ 8 ವಾರಗಳೊಳಗೆ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಜ್ವರ, ತಲೆನೋವು, ಮೈಕೈ ನೋವು ಮತ್ತು ಸುಸ್ತು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ನಂತರದ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕೆಮ್ಮು ಹಾಗೂ ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆ (HPS - Hantavirus Pulmonary Syndrome) ಉಂಟಾಗಬಹುದು.

ಆತಂಕ ಬೇಡ ಯಾಕೆ?: ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (WHO) ಪ್ರಕಾರ, ಹಂಟಾವೈರಸ್ ಕೋವಿಡ್-19 ನಷ್ಟು ವೇಗವಾಗಿ ಹರಡುವುದಿಲ್ಲ. ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಹರಡುವುದು ಬಹಳ ಅಪರೂಪ (ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕದ ಕೆಲವು ತಳಿಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ). ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಮಹಾಮಾರಿಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆ.

ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ: ಇಲಿಗಳು ವಾಸಿಸುವ ಅಥವಾ ಓಡಾಡುವ ಜಾಗಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಅಂತಹ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುವಾಗ ಮಾಸ್ಕ್ ಧರಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಲಸಿಕೆ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ, ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.]

---------------------------------------------------------------------------------------

5) ಐಸಿಸಿ (ICC) ವಾರ್ಷಿಕ ಏಕದಿನ ಶ್ರೇಯಾಂಕ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು 2027ರ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಅರ್ಹತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾನದಂಡಗಳೇನು?

ಉತ್ತರ: ಐಸಿಸಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಏಕದಿನ ಶ್ರೇಯಾಂಕದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಮೊದಲ (ನಂಬರ್ 1) ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಐಸಿಸಿ ನಿಯಮದಂತೆ, 31 ಮಾರ್ಚ್ 2027ರ ವೇಳೆಗೆ ಅಗ್ರ 8 ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿರುವ ತಂಡಗಳು 2027ರ ಏಕದಿನ ವಿಶ್ವಕಪ್‌ಗೆ ನೇರ ಅರ್ಹತೆ ಪಡೆಯಲಿವೆ.

[ವಿವರಣೆ:

ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಮಂಡಳಿ (ICC) ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ವಾರ್ಷಿಕ ಶ್ರೇಯಾಂಕದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:

ಭಾರತದ ಸಾಧನೆ: ಭಾರತ ತಂಡವು 118 ರೇಟಿಂಗ್ ಅಂಕಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿಶ್ವದ ನಂಬರ್ 1 ಏಕದಿನ ತಂಡವಾಗಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಇತರ ತಂಡಗಳ ಸ್ಥಾನ: ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ (2ನೇ ಸ್ಥಾನ), ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ (3ನೇ ಸ್ಥಾನ) ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ (4ನೇ ಸ್ಥಾನ) ನಂತರದ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿವೆ. ಗಮನಾರ್ಹವೆಂದರೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ತಂಡವು ಎಂಟನೇ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿದ್ದು, ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾ ತಂಡಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಕೆಳಗಿದೆ.

ವಿಶ್ವಕಪ್ ಅರ್ಹತೆ: 2027ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ, ಜಿಂಬಾಬ್ವೆ ಮತ್ತು ನಮೀಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿರುವ ಏಕದಿನ ವಿಶ್ವಕಪ್‌ಗೆ ಅರ್ಹತೆ ಪಡೆಯಲು ಐಸಿಸಿ ಡೆಡ್‌ಲೈನ್ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದೆ. ಮಾರ್ಚ್ 31, 2027ರ ವೇಳೆಗೆ ಶ್ರೇಯಾಂಕ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಎಂಟು ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿರುವ ತಂಡಗಳು ಯಾವುದೇ ಅರ್ಹತಾ ಸುತ್ತಿನ ಪಂದ್ಯಗಳಿಲ್ಲದೆ ನೇರವಾಗಿ ವಿಶ್ವಕಪ್‌ಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ.]

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

ರಾಜ್ಯ ಸುದ್ದಿಗಳು :

ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ಪಂಚಾಯತ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಭರ್ಜರಿ ಸಾಧನೆ :

 ದೇಶದ ಒಟ್ಟು 42 ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತಿಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಆರು ಪಂಚಾಯತಿಗಳು (ಉಡುಪಿಯ 5 ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರಿನ 1) ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದು ಗರಿಷ್ಠ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಮುಡಿಗೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಒಟ್ಟು 3.75 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ನಗದು ಬಹುಮಾನವನ್ನು ಬಾಚಿಕೊಂಡಿವೆ.

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸುದ್ದಿಗಳು :

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸುದ್ದಿಗಳು :

ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾದಿಯರ ದಿನ: ಸೇವೆಯ ಸೌರಭ

​

"ಆಧುನಿಕ ಶುಶ್ರೂಷಾ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಮಾತೃಸ್ಥಾನೀಯರಾದ ಫ್ಲಾರೆನ್ಸ್ ನೈಟಿಂಗೇಲ್ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನದ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಮೇ 12 ರಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ಈ ದಿನವು, ರೋಗಿಗಳ ಪಾಲಿನ ಸಂಜೀವಿನಿಯಂತಿರುವ ದಾದಿಯರ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಸೇವೆ, ತಾಳ್ಮೆ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅವರಿಗಿರುವ ಅಪ್ರತಿಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗೌರವಿಸುವ ಸುದಿನವಾಗಿದೆ."

 

ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರ ಶೃಂಗಸಭೆ 2026 :

ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಸವಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಬಹುಪಕ್ಷೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಸುಧಾರಣೆಯ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಲು ಭಾರತದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಮೇ 14 ಮತ್ತು 15 ರಂದು ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರ ಮಹತ್ವದ ಸಭೆ ನಡೆಯಲಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿರುವುದು ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ.

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------